Jerzy Sacha to artysta plastyk, magister sztuki, rzeźbiarz, ceramik, choreograf i tancerz a także wychowawca, nauczyciel, trener,  sportowiec oraz działacz sportowy. Jego życiorys to połączenie pasji artystycznej i sportowej, które łączył w całej swej drodze zawodowej, a także działalności społecznej. Swoje talenty i zaangażowanie przez ostatnie kilkadziesiąt lat poświęcił lokalnej społeczności.

Jerzy Sacha

Jako syn stolarza od dzieciństwa wykazywał zainteresowanie pracą w drewnie i amatorskim rzeźbiarstwem. Dzięki tym zainteresowaniom trafił do Liceum Technik Plastycznych w Zakopanem, które ukończył w 1952 roku. We wrześniu 1952 roku po zdanym egzaminie wstępnym na Akademię Sztuk Pięknych w Krakowie (z powodu braku miejsc) został przeniesiony do wyższej szkoły Sztuk Plastycznych w Poznaniu na Wydział Rzeźby i Architektury Wnętrz. Po roku studiów w Poznaniu wrócił do Krakowa studiując rzeźbę, studia ukończył w roku 1958.  Prywatnie w uczył się podstaw ceramiki w pracowni prof. Akademii Górniczej Romana Husarskiego. Tuż po studiach powrócił w rodzinne strony i podjął pracę w Spółdzielni „Kamionka”, początkowo jako pracownik fizyczny . W „Kamionce” Pracował aż do roku 1991, pełniąc m.in. funkcję kierownika produkcji. Po odejściu Bolesława Książka, otrzymał stanowisko kierownika artystycznego i własną pracownię. Był również aktywnym członkiem Zespołu Folklorystycznego „Kamionka”, w którym tańczył i uczył choreografii przez 10 lat.

Autor licznych rzeźb i płaskorzeźb pokazywanych na wystawach w Polsce i za granicą (m.in. ogólnopolska wystawa w warszawskiej „Zachęcie” – laureat głównej nagrody(!), ostatnio w roku 2015 uczestniczył w wystawie „Łysogórski eksperyment” w tarnowskim BWA. Jego prace zdobiły m.in. następujące obiekty: kompleks sportowy w Tarnobrzegu, jadalnia AGH w Krakowie, domy wczasowe w Starym Sączu i Muszynie, obiekty sakralne: kapliczki w Grocie w Porąbce Uszewskiej, kościół w Łysej Górze, kościół w afrykańskim Kongo Brazaville, sala narad w UG Dębno. Był również organizatorem plenerów artystycznych w Łysej Górze. Był autorem artystycznego upominku dla Jana Pawła II od parafii Łysa Góra. Pracował również jako nauczyciel przedmiotów artystycznych w łysogórskiej szkole średniej. Prowadzi własną pracownię ceramiczną w Jaworsku.

Od najmłodszych lat wykazywał również olbrzymią pasję sportową. Już w roku 1948 uczestniczył w założeniu klubu sportowego Kłos Łysa Góra i dziś jest ostatnim żyjącym założycielem. Podczas nauki w zakopiańskim liceum przystąpił do Akademickiego Zrzeszenia Sportowego i uzyskał uprawnienia zawodnika klasy I w skokach narciarskich, co uprawniało go do startu zawodach rangi krajowej i międzynarodowej. W 1956 roku startował w Zimowych Akademickich Igrzyskach Świata (!). Podczas studiów uprawiał siatkówkę, piłkę ręczną, biegi (na 100, 400 i 800 metrów), biegi sztafetowe, piłkę nożną, lekką atletykę (skok w dal). Startował m.in. w akademickich mistrzostwach Polski. Startował w niezliczonych zawodach sportowych na szczeblu powiatu i województwa (siatkówka, lekkoatletyka), uprawiał ping-pong na poziomie I ligi.  W latach 1979-2002 był prezesem LKS „Kłos” Łysa Góra. Wykorzystując swoją wiedzę sportową pełnił również funkcję trenera. Samodzielnie pracował przy utrzymaniu i przygotowaniu boiska. Wychowawca pokoleń łysogórskich piłkarzy, propagator sportu, kultury fizycznej. Do dziś angażuje się w życie klubu, uczestniczy w zebraniach, wizytuje stadion, ogląda mecze swojego klubu.

Po ukończeniu studiów powrócił w rodzinne strony, gdzie przez kilkadziesiąt lat swoje talenty, pasje, wiedzę i zaangażowanie poświęcał rozwojowi lokalnej społeczności. Dzięki swej działalności artystycznej oraz kontaktom z artystami z Polski i zagranicy Łysa Góra zyskiwała pozytywny rozgłos i uznanie. Organizacja plenerów artystycznych stanowiła znakomitą promocję lokalnego środowiska. Wybitne osiągnięcia artystyczne również przyczyniały się do promowania Łysej Góry jako miejsca sprzyjającego rozwojowi mieszkańców, czego doskonałym przykładem niedawna wystawa w tarnowskim BWA.

Wieloletnia działalność w lokalnym sporcie przyczyniła się do aktywizacji mieszkańców na niespotykaną skalę. Doświadczenie życiowe, dorobek artystyczny, wiedza i pasje Jerzego Sachy uczyniły go prawdziwym autorytetem dla niezliczonej rzeszy młodych ludzi, co przyczyniło się do kształtowania ich charakterów, a więc również rzutowało na rozwój lokalnej społeczności.

Wśród licznych osiągnięć i wyróżnień Jerzego Sachy należy wymienić:

-Absolwent Liceum Technik Plastycznych w Zakopanem (wychowanek Antoniego Kenara)

– mgr sztuki, absolwent ASP Kraków

– I nagroda na ogólnopolskiej wystawie w warszawskiej Zachęcie

Pośród osiągnięć sportowych należy wskazać m.in.:

Zawodnik:

– start w w Zimowych Akademickich Igrzyskach Świata

– I miejsce w biegu na 100 metrów Spartakiadzie Wyższych Szkół Artystycznych 1955

– IV miejsce w Akademickich Mistrzostwach Polski w narciarstwie (skoki) 1957

-III miejsce w skoku w dal na Wojewódzkich Mistrzostwach LZS w Lekkoatletyce 1958

-I miejsce w biegu na 100 metrów na Mistrzostwach Powiatowych w Lekkoatletyce 1955

– I miejsce w skoku w dal na Spartakiadzie Wyższych Szkół Artystycznych 1955

– III miejsce w otwartym konkursie skoków na Akademickich Mistrzostwach Polski 1956

– liczne osiągnięcia w sportach drużynowych (vide: dyplomy)

 

Jako działacz sportowy otrzymał podziękowania i wyróżnienia m.in. od:

 

–  Wojewódzkie Zrzeszenie LZS, 1984 – za długoletnią działalność na rzecz rozwoju kultury fizycznej i sportu na wsi

– Rada Główna Zrzeszenia LSS Warszawa, 1966 – dla wzorowego zawodnika, mistrza sportu

– Prezydium Wojewódzkiego Komitetu Kultury Fizycznej w Krakowie -1957, za zasługi na rzecz rozwoju kultury fizycznej i sportu na wsi

– Prezydium Wojewódzkiego Zrzeszenia LZS w Tarnowie, 1981 – za krzewienie sportu, kultury fizycznej i turystyki na tarnowskiej wsi

– Naczelnik Gminy Dębno 1986 , za pracę społeczną na rzecz rozwoju sportu, kultury fizycznej i turystyki

-Tarnowski Okręgowy Związek Piłki Nożnej, 2001 – za długoletnią pracę na rzecz rozwoju w środowisku wiejskim

– od 2010 roku Honorowy Prezes LKS Kłos Łysa Góra

– w 2015 roku laureat nagrody Wójta Gminy Dębno „Dębińskie Pasje”

Jerzy Sacha to człowiek, który w swym bogatym życiorysie w niezwykły sposób połączył pasję artystyczną i sportową. Jest człowiekiem o niespotykanym dorobku. Kilkadziesiąt lat z niestrudzonym zaangażowaniem pracował na rzecz rozwoju lokalnego środowiska. Dzięki działalności sportowej i artystycznej przez lata promował Łysą Górę, przyczyniając się do budowania jej pozytywnego wizerunku. Jego osiągnięcia spotykały się z uznaniem znawców ceramiki, czy też działaczy sportowych z Warszawy, Krakowa i Tarnowa, jednak nie są szerzej znane nawet wśród mieszkańców Łysej Góry. Skromna postawa Jerzego Sachy sprawiła, że jego pasja, talent i długoletnia praca zwłaszcza dla młodych ludzi jest tematem zupełnie obcym. Przybliżenie jego postaci daje zatem doskonałą możliwość aby wskazać młodzieży prawdziwy autorytet. Co najważniejsze pasja w przypadku Jerzego Sachy, nie oznacza jakiegoś odosobnionego hobby, czy wyłącznie osobistego rozwoju, ale zawsze była ściśle związana z pracą dla innych ludzi, wpływaniem na ich rozwój.

 

 

Na podstawie rodzinnego archiwum Jerzego Sachy opracował:

Piotr Matura, Łysa Góra 2015

fot. Iwona Migda